eK! is electronic Kabalen, a web-exclusive Kapampangan journal of ideas

cecile s. yumul
cecile s yumul I HAVE never heard a language as visually explicit as Kapampangan, especially at the rise of one's emotions.

Ena naman uling bisa tang mamanagkas, ne po. Oneng tutu naman, malati tapa, ninu wari kekatamu ing e miglasa balugbug karening mapilan a amanu potang medyu mipasawa la king kalikutan ding magbante o maningat karing anak?

Before I lose the echoes of many disjointed voices from the past in many chance encounters (Marcial, pasari mu ini), oreni pu ding mangalutung a amanu angga ngeni e mu la akalingwan, ela pa man digpa king pamikatawan da ring pangamanwan anti na murin digpanan:

Umpisan taya manibat buntuk angga king kabitisan:

1. Eka taling taling a buntuk! Idukduk daka ken!

2. Eka makibat! Pikblasan daka lupa!

3. Eka makanyan mamaglalawe! Dukitan daka mata!

4. Ala kang modu ne, balungusan daka!

5. Samasnan mung mangatuliran, pututan daka dila!/lagasan daka ipan !

6. Nang pibalabalikid mu, tundunan daka!/sagapan daka!

7. Gamitan mo keng ustu ring gamat a ren, nung ali tigpasan kun la mu!

8. Dungusan daka!

9. Eka tikdo masalese, panyapliran daka e!

10. Limbones ka, tayranan dakang tanikala bukung bukung!/isoga daka ting damulag!

11. Litiran daka!

Other expressions:

12. Paldak sikaran ne ning kakalulwan.

13. Pikbungan naka ning alte/digpa naka ning alte.

14. Maindatun ka ken, nung ali gawan dakang tidtarin.

15. Patugut ka, daig me ing kiti kiti.

16. Sasamal ka, daig mu pa ing nasing miabwa.

17. Istung e ka mengan, sige miulingan ka kaladwa.

18. Pisulung sulung mu yan, aru aru palu palu.

19. Dayig me pa ing pusa lampung.

20. Lamaran/Kabalan enaka tatablan ne?

On hindsight, those who uttered them may have sounded violent, but were not in fact because all these were more of warnings to an erring child rather than—buri dakang pagpanan gamat.


[About the author. Cecile Santos Yumul is a veteran award winning Broadcast Journalist, a visionary teacher (Most Outstanding Teacher of the Philipines in 1992), a nationalist (Most Outstanding Kapampangan for Education in 1993), an environmentalist, and a dedicated daughter. She has over 35 years experience in the field of arts as an actor, director, and author. She is a published writer (Woman's Magazine) of essays, poems, short stories, and social commentaries. She currently resides in Lakandula, Mabalacat, Pampanga with her Mother, 18 dogs, doves, and bonsais.]

-Posted: 2:47 AM 8/19/08 | More of this author on eK!
WHAT THEY SAY...

Marcial T Caniones (of Angeles, Philippines) writes...

Ma'am naman...o... iko pu ing manyalbag ampo tinurung kabyasnan ampo kalokwan kekame eh...yan ma'am...len yu pu ing pasari yu...linwal ke pu king iskwelang abnormal...ampong malugud tau gang nanu ya pang klasi...turu yu pu ita ma'am...makananung tune lugud among magmalasakit... Saludu pu kekyu!

-Posted/Via Email: 2008-08-19 00:56:26 PDT



post Publish your comments...
Nextnext