MUMUGSE NA kayung mumugse. Agyang e pa mebasa ing dyaryu iyugse ra ne. Nung e me buring iugse lawen da ka balamu maki daralan ka. Ninu kaya ing ating daralan? Ing mapa-nugse o ing ali? Mekad atiyu ini king uri o nung nanu ya ing bage pisasabyan ugse o ali.
Nung plastic-plastic lang mangalati e naman magamit pasibayu ding titipunan mu, ah mekad maki malalam ka ping daralan. Dapot nung iugse mo ding mangaragul plastic a e mu man pirapiraswan ban e la mangabaknal o mangasara gulungulungan ding asan dayat malat, lakwas kang atin o malyaring alang daralan. Atin kang daralan a mapupuput ka king akakit mung bage-bage, atin kang phobia. O ala kang daralan belwan keng pamaninggat at masabal king Indung Tibwan.
Ding dyaryu lakwas lang mura alaga karing computers ampon king pamanayid aptas. Hard copies, atatalan lang kasulatan. Kareni ya magmula ing pamamasa ning anak. Reni asisikap la, alalapit nukarin ka man. E la makasilo at gagastus marakal a kuryenti. Asasalat la, malyari lang sulatanan, nung nu ing pulsu ampon pusu damdaman de ding taliri at palad. Maligwa yang mitatak king utak. Pati ding bitis anti lang makatalpak king gabun a tibwan. Makanini ya ing pamikawani ning matas teknoloyia lakwas na ing titimiran titik o keyboard king tibe ning mababang gabun ning pikwanan belwan.
Maulaga la ding babasan a makalimbag papil. Anya makapagmulala neng ding aliwang mangayap sumulat at mika pamikatagun mambag king karelang kabyasnan masasayang at magagamit king pamaglasak kesa king pamanalakad. Kabang deng diaryu ila ding pekamalapit at maligwa rang mumunang akakit ding anak a mangalati karing pibalebale. Neng deng aklat maralas e dala buring sasalwan kerakalan karing tau, maki-agyu o ali. Mandam nakamu ngara. Nu ka kaya mandam?
Balu ku ing kawa ampon kelan abasa patye anak ka. Misan ku meka aginaldu at mirinan aklat panganak ketang malati ku. Anya neng ding atin sikanan a makayabut gumamit karing buwis dang babayad ding tau, sukat dalang gamitan ding perang makaparikil panalakad libraries o simpanan kabyasanan karing barangay. Ngeni, agyang mauran Pilipinas, disyertu ya ing Kapuluan neng ini anting yang kalangian king kawa rang mamasa at mabyasa ding anak a mangalati abe nala ding atyu na idad.
Kesa karing alang laman a papakit da karing kislap kislap a alang ulaga telebisyon, busten ta nalang mamasa at sumulat ding anak. Sumulat karing malagu rang laman pamisip o karing akakit. Kesa keng pasiasan lang kamau ding mamamuntukan, manalakad la't maglimbag kayapan apulut da ding memalayan.